Świętajno - historia gminy w skrócie

To gmina w powiecie szczycieńskim, inna niż Świętajno w powiecie oleckim. Wieś Świętajno powstała w 1686 roku, podczas akcji osadniczej księcia pruskiego Fryderyka Wilhelma, który odbudowywał tereny spustoszone przez najazdy tatarskie z lat 1656-1657; według gminy spalono wtedy 260 wsi. Początkiem osady były smolarnia, dziegciarnia i potażarnia, a nazwę wzięła od pobliskiego jeziora Świętajno. Osiedlali się głównie Polacy z Mazowsza, a także arianie wypędzeni z Polski i osadnicy holenderscy oraz francuscy.

W 1938 roku władze niemieckie zmieniły nazwę wsi na Altkirchen, a polską nazwę Świętajno przywrócono 12 listopada 1946 roku. Gminę w obecnym kształcie utworzono uchwałą z 6 grudnia 1972 roku. Zajmuje ona 279,78 km2, z czego 63-64 procent pokrywają lasy Puszczy Piskiej, więc jest jedną z najbardziej leśnych gmin regionu; mieszka w niej około 5,8 tys. osób w 15 sołectwach.

Przez teren gminy płynie górna Krutynia, a północno-wschodni fragment leży w granicach Mazurskiego Parku Krajobrazowego (zob. jezioro Spychowskie). Herb gminy przedstawia myśliwego w zielonym stroju obok konara dębowego, co odwołuje się do lasów. Warto też przeczytać o nazwie Spychowo i o ostatnim niedźwiedziu.