Przewodnik po gminie
Gmina Pasym
Historia
Jak powstawały miejscowości i co działo się na tych ziemiach, według źródeł podanych przy każdym wpisie.
Pasym - historia miasta w skrócie
Od warownej wsi Henrykowo z 1336 roku, przez prawa miejskie z 1386 roku i najazdy Tatarów, po powrót statusu miasta w 1997 roku.
Pasym w XIX i XX wieku: kolej, wodociągi, uniwersytet ludowy
Neogotycki ratusz, kolej z 1883 roku, wodociągi z wieżą ciśnień, narciarstwo nad Kalwą i odzyskane w 1997 roku prawa miejskie.
Legendy
Opowieści przekazywane w regionie, podawane tylko z udokumentowanego źródła i z adnotacją „według przekazu”.
Legenda o podziemnym tunelu pod jeziorem Kalwa
Według przekazu spod XIV-wiecznego kościoła ewangelickiego prowadzi tunel pod dnem Kalwy; nikt go dotąd nie potwierdził.
Samouczek
Jak załatwić typowe sprawy: krok po kroku, z odsyłaczami do właściwych urzędów.
Jak załatwić dowód osobisty i meldunek w Pasymiu
Dowód jest bezpłatny i można go złożyć w dowolnym urzędzie gminy; zameldowanie trzeba zgłosić w ciągu 30 dni od przeprowadzki.
Odpady w gminie Pasym: deklaracja, harmonogram i PSZOK
Deklarację składa się w pokojach 1 i 15 urzędu, opłatę wpłaca na indywidualne konto, a PSZOK działa we wtorki i czwartki.
Rejestracja pojazdu i prawo jazdy dla mieszkańców Pasymia
Pojazdy i prawa jazdy obsługuje Starostwo w Szczytnie: pokoje 204 i 205, rezerwacja wizyty online z dziesięciodniowym wyprzedzeniem.
Zdrowie i numery alarmowe w Pasymiu
Przychodnia przy ul. Pocztowej 3, szpital z SOR w Szczytnie oraz numery alarmowe 112, 997, 998 i 999: kto odbiera i kiedy dzwonić.
Urzędy i kontakty
Adresy i telefony przepisane z oficjalnych stron. Przy każdej karcie podajemy źródło i datę sprawdzenia.
Urząd Miasta i Gminy w Pasymiu
- Adres
- ul. Rynek 8, 12-130 Pasym
- Telefon
- 89 621 20 11
- umig@pasym.pl
- Strona
- pasym.pl
- Godziny
- pn-sr 7:30-15:30, cz 7:30-17:00, pt 7:30-14:00
Źródło: Gmina Pasym - Kontakt Sprawdzono:
Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Pasymiu
- Adres
- ul. Rynek 8, 12-130 Pasym
- Telefon
- 89 621 20 43
- mgops@pasym.pl
- Strona
- mgops-pasym.pl
Źródło: Gmina Pasym - Pomoc społeczna Sprawdzono:
Instytucje
Szkoły, biblioteki, kultura, zdrowie i służby.
Miejska Biblioteka Publiczna w Pasymiu
- Adres
- ul. Dworcowa 8, 12-130 Pasym
- Telefon
- 89 621 21 17
- mbppasym@wbp.olsztyn.pl
- Strona
- mbppasym.pl
- Godziny
- pn-pt 9:00-17:00; filia Grom wt-sb 11:00-18:00
Źródło: Miejska Biblioteka Publiczna w Pasymiu Sprawdzono:
Miejski Ośrodek Kultury w Pasymiu
- Adres
- ul. Dworcowa 8, 12-130 Pasym
- Telefon
- 89 621 20 79
- mok@mokpasym.pl
- Strona
- mokpasym.pl
Źródło: Miejski Ośrodek Kultury w Pasymiu Sprawdzono:
Ochotnicza Straż Pożarna w Pasymiu
Dane do potwierdzenia
- Adres
- ul. Pocztowa 14, 12-130 Pasym (do potwierdzenia)
Źródło: rejestr.io - Ochotnicza Straż Pożarna w Pasymiu (KRS 0000106318) Sprawdzono:
Policja w Pasymiu: dzielnicowy rejonu nr 8
- Adres
- Komenda Powiatowa Policji: ul. Piłsudskiego 39, 12-100 Szczytno
- Telefon
- 606 926 083
- Godziny
- telefon dzielnicowego w godzinach służby
Źródło: Komenda Powiatowa Policji w Szczytnie - Miasto i gmina Pasym, rejon 8 Sprawdzono:
Przedszkole w Pasymiu
- Adres
- ul. Dworcowa 25, 12-130 Pasym
- Telefon
- 89 621 29 70
- Strona
- przedszkole.pasym.pl
Źródło: Przedszkole w Pasymiu Sprawdzono:
Przychodnia Świat Zdrowia w Pasymiu
- Adres
- ul. Pocztowa 3, 12-130 Pasym
- Telefon
- 89 621 21 85
- Godziny
- pn 7:30-15:30, wt-sr 7:45-15:45, cz 7:30-15:30, pt 7:30-15:00
Źródło: Świat Zdrowia - Centrum Medyczne Pasym, ul. Pocztowa 3 Sprawdzono:
Szkoła Podstawowa im. Andrzeja Modzelewskiego w Gromie
- Adres
- Grom 67, 12-130 Pasym
- Telefon
- 513 268 688
- sp_grom@wp.pl
- Strona
- spgrom.edupage.org
- Godziny
- pn-pt 7:15-15:15
Źródło: Szkoła Podstawowa im. A. Modzelewskiego w Gromie Sprawdzono:
Szkoła Podstawowa w Pasymiu
Dane do potwierdzenia
- Adres
- ul. Jana Pawła II 4, 12-130 Pasym (do potwierdzenia)
- Telefon
- 89 621 29 70
- szkola@sppasym.pl
- Strona
- sppasym.pl
Źródło: BIP Gminy Pasym - Szkoła Podstawowa w Pasymiu Sprawdzono:
Firmy
Ważne firmy i pracodawcy opisane informacyjnie, bez ocen i bez płatnych pozycji.
Quercus Sp. z o.o. - biopaliwa stałe z drewna
- Adres
- ul. Jana Pawła II 21, 12-130 Pasym
- Telefon
- +48 89 621 31 68
- poczta@quercus.org.pl
- Strona
- quercus.org.pl
- Działa od
- 1992
Źródło: Quercus Sp. z o.o. - o firmie Sprawdzono:
Zakład Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Pasymiu
- Adres
- ul. Kościuszki 22 B, 12-130 Pasym
- Telefon
- 89 621 21 68
- zgkim.woda@pasym.pl
- Strona
- zgkimpasym.pl
- Godziny
- pn-pt 7:00-15:00
Źródło: ZGKiM Pasym Sp. z o.o. Sprawdzono:
Gastronomia
Gdzie zjeść: opis informacyjny, bez ocen i bez płatnych pozycji.
Dom pod Kogutem w Tylkowie
Dane do potwierdzenia
- Adres
- Tylkowo 84, 12-130 Pasym
- Telefon
- +48 604 781 980
Źródło: LOT Powiatu Szczycieńskiego - Restauracje Sprawdzono:
Karczma u Rycha w Pasymiu
Dane do potwierdzenia
- Adres
- ul. Warszawska 12, 12-130 Pasym
- Telefon
- +48 662 445 989
Źródło: LOT Powiatu Szczycieńskiego - Restauracje Sprawdzono:
Restauracja i motelik Kropelka w Tylkowie
Dane do potwierdzenia
- Adres
- Tylkowo 102, 12-130 Pasym
- Telefon
- +48 505 111 574
Źródło: LOT Powiatu Szczycieńskiego - Restauracje Sprawdzono:
Restauracja Nad Kalwą w Pasymiu
Dane do potwierdzenia
- Adres
- ul. Krótka 1, 12-130 Pasym
- Telefon
- +48 602 347 631
Źródło: LOT Powiatu Szczycieńskiego - Restauracje Sprawdzono:
Noclegi
Gdzie się zatrzymać: opis informacyjny, bez ocen i bez płatnych pozycji.
Agroturystyka, pokoje i pola biwakowe w gminie Pasym
Dane do potwierdzenia
- Adres
- Michałki, Krzywonoga, Leleszki, Grom, Elganowo
Źródło: LOT Powiatu Szczycieńskiego - Agroturystyka Sprawdzono:
Dom Pod Dobrym Aniołem w Krzywonodze
- Adres
- Krzywonoga 9A, 12-130 Pasym
- Telefon
- +48 510 282 911
- Strona
- poddobrymaniolem.pl
Źródło: Dom Pod Dobrym Aniołem (strona własna) Sprawdzono:
Ośrodek Wypoczynkowy Kalwa w Pasymiu
- Adres
- ul. Polna 83, 12-130 Pasym
- Telefon
- +48 89 621 20 87
- recepcja@kalwa.mazury.pl
- Strona
- kalwa.mazury.pl
Źródło: Kalwa - Ośrodek Wypoczynkowy (strona własna, Kontakt) Sprawdzono:
Ośrodek Wypoczynkowy Posejdon w Pasymiu
Dane do potwierdzenia
- Adres
- ul. Polna 82, 12-130 Pasym
- Telefon
- +48 89 621 29 55
Źródło: LOT Powiatu Szczycieńskiego - Ośrodki wypoczynkowe Sprawdzono:
Pensjonaty w Leleszkach, Tylkowie i Michałkach
Dane do potwierdzenia
- Adres
- Leleszki, Tylkowo, Michałki, gmina Pasym
Źródło: LOT Powiatu Szczycieńskiego - Pensjonaty Sprawdzono:
Miejsca i zabytki
Zabytki, jeziora, szlaki i inne miejsca, które warto zobaczyć.
Jeziora gminy Pasym: Sasek Wielki, Kalwa, Kośno, Leleskie
Największe jeziora gminy to Sasek Wielki (869 ha), Kalwa (562 ha), Kośno (552 ha) i Leleskie (424 ha) - wg danych gminy.
Plaża i kąpielisko nad Kalwą w Pasymiu
Pierwsze strzeżone kąpielisko w Pasymiu (sezon 2025: 28 czerwca-31 sierpnia, 10:00-18:00) i odzyskany brzeg przy dawnej stanicy.
Spacer po Pasymiu: dwanaście punktów wirtualnego przewodnika
Rynek z ratuszem, dwa kościoły, młyn, wieża ciśnień z parkiem, nabrzeże i dawne kino Perkoz - trasa według przewodnika MOK.
Szlak rowerowy Kalwa dookoła jezior (23 km)
Pętla 23 km od ratusza w Pasymiu przez Rudziska, Miłuki, Michałki, Krzywonogę i Tylkowo, po asfalcie i leśnych drogach z wzniesieniami.
Grodzisko Okrągła Góra nad jeziorem Kalwa
Wczesnośredniowieczne grodzisko na półwyspie Ostrów, około 2 km od Pasymia, badane archeologicznie w latach 1961-1964 i 2016-2018.
Kościół ewangelicko-augsburski w Pasymiu
Obronna świątynia z końca XIV wieku, od XVI wieku luterańska, z manierystycznym ołtarzem z 1673 roku i organami z 1705 roku.
Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa w Pasymiu
Neogotycka świątynia katolicka zbudowana w latach 1873-1876 przy wsparciu ewangelików i katolików; poświęcona 22 lipca 1876 roku.
Mury obronne i wieża ciśnień w Pasymiu
Fragmenty murów z drugiej połowy XV wieku przy ulicach Kościuszki i Ogrodowej oraz ceglana wieża ciśnień z lat 1910-1911.
Ratusz w Pasymiu
Neogotycki ratusz z 1855 roku na miejscu spalonego w 1583 roku, wzorowany na zamku Babelsberg; dziś siedziba urzędu gminy.
Jezioro Kalwa
Podkowiaste jezioro o powierzchni ok. 562 ha z półwyspem Gaj, centrum żeglarstwa i turystyki wodnej oraz symbol gminy Pasym.
Ciekawostki
Krótkie ciekawostki o gminie i okolicy.
Pasym w sieci miast Cittaslow i ślimak pod ratuszem
Pasym należy do międzynarodowego stowarzyszenia miast dobrego życia; ślimak na rynku wrócił po renowacji 30 kwietnia 2026 roku.
Najczęstsze pytania
Jak skontaktować się z urzędem w gminie Pasym?
Urząd Miasta i Gminy w Pasymiu: Adres: ul. Rynek 8, 12-130 Pasym; Telefon: 89 621 20 11; E-mail: umig@pasym.pl; Strona: https://pasym.pl/; Godziny: pn-sr 7:30-15:30, cz 7:30-17:00, pt 7:30-14:00.
Jaka jest historia gminy Pasym?
Pasym to jedno z najstarszych miast Mazur: wieś kościelną Henrykowo założono w 1336 roku, w 1384 podniesiono ją do rangi miasta Passenheim, a prawa chełmińskie nadano 4 sierpnia 1386. W 1946 roku Pasym stracił status miasta, odzyskał go 1 stycznia 1997.
Jak załatwić sprawy urzędowe w gminie Pasym?
W Przewodniku są poradniki: Jak załatwić dowód osobisty i meldunek w Pasymiu, Odpady w gminie Pasym: deklaracja, harmonogram i PSZOK, Rejestracja pojazdu i prawo jazdy dla mieszkańców Pasymia, Zdrowie i numery alarmowe w Pasymiu.
Co warto zobaczyć w gminie Pasym?
W Przewodniku opisujemy między innymi: Jeziora gminy Pasym: Sasek Wielki, Kalwa, Kośno, Leleskie, Plaża i kąpielisko nad Kalwą w Pasymiu, Spacer po Pasymiu: dwanaście punktów wirtualnego przewodnika, Szlak rowerowy Kalwa dookoła jezior (23 km), Grodzisko Okrągła Góra nad jeziorem Kalwa, Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa w Pasymiu i 3 inne wpisy.
Gdzie się zatrzymać w gminie Pasym?
W Przewodniku opisujemy: Dom Pod Dobrym Aniołem w Krzywonodze, Ośrodek Wypoczynkowy Kalwa w Pasymiu. Zestawienie nie jest rankingiem ani reklamą.
Jakie ważne firmy opisujemy w gminie Pasym?
W Przewodniku opisujemy: Quercus Sp. z o.o. - biopaliwa stałe z drewna, Zakład Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w Pasymiu. Zestawienie nie jest rankingiem ani reklamą.
Mapa linków: wszystko o tej gminie
Historia
Legendy
Samouczek
Urzędy i kontakty
Instytucje
Firmy
Gastronomia
Noclegi
Miejsca i zabytki
- Jeziora gminy Pasym: Sasek Wielki, Kalwa, Kośno, Leleskie
- Plaża i kąpielisko nad Kalwą w Pasymiu
- Spacer po Pasymiu: dwanaście punktów wirtualnego przewodnika
- Szlak rowerowy Kalwa dookoła jezior (23 km)
- Grodzisko Okrągła Góra nad jeziorem Kalwa
- Kościół ewangelicko-augsburski w Pasymiu
- Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa w Pasymiu
- Mury obronne i wieża ciśnień w Pasymiu
- Ratusz w Pasymiu
- Jezioro Kalwa
Ciekawostki
Dane w Przewodniku sprawdzone najpóźniej: